状语Trạng ngữ — tổng quan
Tổng quan
- Thường đứng trước động từ / tính từ mà nó bổ nghĩa
- Thời gian có thể đứng đầu câu
- Khi nào · ở đâu · với ai · vì sao · thế nào
- Phải xét quan hệ bổ nghĩa, không chỉ vị trí
- 我这几天都不忙
- 她经常跑上来找我玩
Trạng ngữ nói về hoàn cảnh của việc làm: khi nào, ở đâu, từ đâu, với ai, vì sao, bằng cách nào. Những điều này được xác định từ đầu, trước khi làm, và đi cùng suốt hành động, chứ không phải đợi làm xong mới biết. Vì vậy chúng đứng trước động từ. (Trạng ngữ vẫn dùng khi kể chuyện đã xảy ra: 老师早早地到了教室.)
Hai câu trong sách có trạng ngữ nói về việc đã xảy ra
Cách nhận biết: chỉ là mẹo
- Từ hỏi khi nào / ở đâu / với ai / vì sao thường đứng trước động từ: 你什么时候到的？ (Bài 1).
- Không phải từ hỏi nào cũng ở trước: 你去哪儿？ (câu đối chiếu, không lấy từ sách) có 哪儿 là tân ngữ nơi chốn của 去. Vậy phải xác định từ trung tâm và quan hệ bổ nghĩa, rồi mới xét vị trí.
- Không dùng phép “bỏ đi xem câu còn nghĩa không” để quyết định: bỏ 不 trong 我不去 là đảo nghĩa, trạng ngữ cũng có thể là thông tin quan trọng.
Học từng ô một: câu mọc dần
Mỗi bước thêm một trạng ngữ. Câu cuối là câu trong bài khoá (Bài 1); các bước trước được rút gọn từ chính câu đó.
chủ ngữtrạng ngữvị ngữ (động từ / tính từ)bổ ngữđịnh ngữtân ngữnơi chốn đầu câu
Các nhóm trạng ngữ HSK2
| Trả lời | Ví dụ | Trang |
|---|---|---|
| Khi nào | 每天 · 已经 · 正在 | 时间词与时间副词 |
| Sắp xảy ra | 就要……了 | 要 / 快 / 快要 / 就要……了 |
| Tần suất · lặp lại | 常 · 经常 · 再 · 还 | 频率、重复与持续副词 |
| Phạm vi | 都 · 也 · 一起 | 范围副词 都 · 也 · 一起 |
| Từ đâu · với ai · cho ai | 从 · 往 · 给 · 跟 | 介词短语作状语 |
| Khoảng cách | 离 | 动词“离” |
| Vì sao | 因为……所以…… | 因果复句“因为……，所以……” |
| Cách thức | 高高兴兴地 | 结构助词“地” |
| Mức độ | 最 · 多 | 程度副词“最” |
| Khả năng · phủ định | 能 · 会 · 可能 · 别 · 没 | 能愿动词与否定 |
Nhiều trạng ngữ: quy tắc kinh nghiệm
thời gianphó từphủ định / năng nguyệngiới từ → vị ngữ
Thứ tự thường gặp để dạy: thời gian, phó từ, phủ định / năng nguyện, giới từ. Các tài liệu không thống nhất hoàn toàn về thứ tự “nơi chốn” và “cách thức”, và vị trí của phủ định so với 都 có thể đổi nghĩa; vì vậy chỉ dùng bảng này như gợi ý. Trong HSK2 mỗi câu hiếm khi chứa quá 2–3 trạng ngữ, nên hãy dạy từng bước như trên.